“You are not allowed to shoot me”

Vervolg op ’t Joodse babytje van 25 januari j.l

.image                           IMG_1334.jpg

Dacht ik alles inmiddels van de Joden vervolging te weten, steeds blijkt weer opnieuw van niet.
Voor ieder mens is ook een eigen verhaal. Dit keer is het Yochebed Katan die in “You are not allowed to shoot me” over haar familie schrijft.  De titel van het boek werd mij genoemd.  Nieuwsgierigheid deed me het bestellen. Het zou ook over wat bekenden van ons vroeger gaan, vandaar.

He is goed opgebouwd en ingedeeld. Best knap. Ga er maar aanstaan om van alle “in’s and out’s” een overzichtelijk geheel te maken. Ook moest er het nodige voor achterhaald gaan worden.

Herkenbaar voor mij toch is dat tijdsbeeld allereerst van het interbellum. Liep nogal paralel met mijn eigen familie geschiedenis. Ook wij hadden een “belletje voor de meid”. Na de oorlog hing dit bij ons nog “’n teken van vergane glorie” aan de lamp, één van de vele dingen uit die tijd die voor mij net niet meer bestaan hadden, “van voor de oorlog” dus.

Het betreft één van die joodse tragedies. Hoe van een normaal bestaan, de voorwaarden daartoe heel langzaam worden verwijderd, hoe levensruimte steeds kleiner wordt. Wie zou daar om te beginnen niet gek van worden? En dan moet je op een gegeven moment je 4 maanden oude baby op goed geluk afstaan en vervolgens zelf een schuilplaats vinden. Wie het einde van de oorlog zullen halen, hebben “geluk”. Ze worden echter nooit meer de ouden. Maar,…doorgegaan wordt er. Het doorstane leed wordt “dood gezwegen”.

“I often wondered why they could not be more loving towards me”

“May be they did not realize (yet) what a miracle (I was), it was that I survived”

“Why are there no other Jewish children to play with?”

Eerst wordt in het boek uit de doeken gedaan, hoe of het de ouders vergaan, daarna komt de baby aan bod. Hier komt op nieuw die herkenning door nogal wat raakpunten. Het gezin waar het babytje was, was bij ons vroeger thuis bekend. De oudste jongen van hen was b.v. een vriendje van één van mijn broers. En mijn zusje wandelde nogal eens met het joodse kindje in de kinderwagen, niet wetend welk geheim er rond de baby hing. Het is haar haar leven lang bij gebleven: “dat die moeder dat zo maar toeliet” heeft ze nog al eens gedacht toen ze eenmaal zelf later kinderen had, nog  steeds niét wetend dat het toen om een joods kindje ging. Ze kon ook direct alle jongetjes uit het gezin nog bij naam noemen toen ik haar belde naar aanleiding van dit boek. Zij is dan ook een aantal jaren ouder.
Ook wij moesten evacueren. Ook wij trokken van Bloemendaal eerst naar Overveen.

Af en toe terugblikken naar iets van vroeger en stil staan bij wat er toen was, is goed. Door er een verhaal van te maken krijgt het ook meer bestaansrecht en kunnen we het beter hanteren.

Het jongetje Rémy van Duinwijck wordt ook nog in het boek genoemd. Ik meen vaag dat mijn moeder daarover nog wel eens sprak. Dat is dan ook zo verschrikkelijk schrijnend. Doet me denken aan dat jongetje op het strand van nu.

Pas als je zelf iets dergelijks aan de lijve hebt ondervonden kan je volgens mij invoelen wat die verschrikkingen in hielden, de absurditeit ook ervan, van hoe aan de andere kant a.h.w. van het bestaan te belanden.

Maar……los van het boek, waarin dat gezin van die jongetjes zo een centrale plaats inneemt, staat over dat gezin zelf niet echt iets vermeld. Ook zij hebben hun verhaal. Een heel ander verhaal, met wel weer heel ander leed. Misschien dat daar iemand ook nog eens over zal verhalen?
HJR. ​​​​​(22-2- ’16).                                     ——-

Advertenties

13 thoughts on ““You are not allowed to shoot me”

  1. Ook bij het zien van de documentaire “De Stakende Stad” over de staking in Amsterdam van 1941 hoopte ik vooral trots te kunnen voelen en een voorbeeld te kunnen nemen aan voorvaderen die voor hun collega”s, buren, vrienden en rotjoden opkwamen.
    Helaas moet ik nu constateren dat de Nederlanders hun Joden verkochten aan de moffen en dat er slechts heel weinig helden zijn binnen de massa.
    De foto van hèt jongetje op het Turkse strand werd ook getoond om de link te leggen met het heden, net als u deed.

      • Hallo Flip, ja, Mariette is Daan’s dochter. En jij bent een van de jongens Went. Mijn broer Jon Römelingh was een vriendje van Joep.

      • Sorry, maar berichtjes verdwenen steeds, zonder dat ik klaar was. Misschien kan je je e-mail adres geven? Kan ik dat aan Mariëtte ook geven. Schrijft wat makkelijker.Mijn zusje Coralie is helemaal in de ban nu van Jochebeds boek.Zij is van 1934. Mijn broer Jon was een vriendje van Joep. Hij schreef een dagboek, wat ik op internet zette. Daar vond Mariette mij. Groeten, Hanneke Römelingh.

      • Dag oom Flip!

        Earlier I didn’t visit this site, I’m sorry I didn’t reply! Please mail mariettawent@hotmail.com for this is a site of a new friend. She published about life in Bloemendaal during the war. It helped me to understand your childhood better.
        I’m the youngest child of Daan. You visited me about 20 years ago in Breda.
        Hopefully you are doing well and start mailing me directly.
        Bye!
        Mariëtta Went

      • Mariette,

        Je reageerde toch wel al eerder op je oom Flip? Deze reactie verbaasde me…? Maar geeft niet. Heb me niet te bemoeien met jouw correspondentie met je ooms.

        Groeten, Hanneke

        ———

  2. Mijn zus is nog erg in de ban van Jochebed, zei ze me net, ook met de ouders en dat tweelingzusje van de moeder. Gevoelsmatig wordt ook zij weer terug geplaatst in de tijd. Veel komt weer boven. Ze herinnert zich een warm gezin, (fam. Went).

  3. Jochebed wil graag een reactie op deze blog geven: ik ben erg dankbaar, dat Mariette Went en Hanneke beiden mijn boek bij mij in Canada besteld hadden via jkatan-book@gmail.com.
    Toen mijn Moeder op leeftijd was, heb ik al haar verhalen op bandjes getaped en dat is de leidraad geworden van mijn boek met de titel ” You are not allowed to shoot me !” waar ik vijf volle jaren aan gewerkt heb.
    In de laatste hoofdstukken van het boek heb ik uitgebreid over mijn ervaringen als child-Holocaust surviver geschreven: ik ben altijd heel gelukkig geweest, dat ik gedurende dr oorlogsjaren deel mocht zijn van het toen fijne gezin van de familie Went met mijn nanny Martha, waar ik ook zielsveel van heb gehouden.
    Echter ik heb geen gemakkelijke na-oorlogse jeugd gehad, zoals je in mijn boek kunt lezen.

    Indien U interesse heeft in mijn boek, please contact me via jkatan.book@gmail.com.

    • Marietta:

      My brother Flip is getting old so please forgive him. I do remember you well and I thought about you when visiting Curacao in the month of January, 2016. If I recall correctly you worked in Curacao as an accountant I believe. I have been there a couple of times but mainly on cruises and this time we also went to Aruba and Bonaire. You may know that your Uncle Aad owns a piece of property in Eustatius – look up http://www.quillgardens.com.

      It is easier for me to write in English having been in Canada for the past 60 years – look me up some time – just google my name and insurance.

      Love,

      Uncle Peter

    • Dear uncles.
      I don’t even recognize my own ironical words. How could Philip understand my joke 😐😉😠. I want to apologize for the strange use of words.
      Uncle Flip left typical Australian souvenirs and are kids and me spoke of his visit for a long time.
      Un my childhood I had no teddy bear, but I loved an exceptional real fur Koala!
      Therefore uncle Philip and Australia were in my heart in my life a lot.
      Love, Mariëtta

  4. Dear Marietta,

    The confusion arose because I remembered you as “Mariette” although when I checked my list of family you were clearly entered there as Marietta.
    I remember you best from when you were still living with your parents and went to school (Het Stedelijk Gymnasium, I think). There was a poodle called Monster who used to like lying on the dining room table. We lost contact with your family although we still met, by accident, with Lisette,
    We were just parked near the Overveen train station when I called out to Liselott “there is Lisette”
    she was just on the way to the shop near the railway station.
    We were invited to their house and met up with their children.
    In 1991 we met up with your brother Daan (“jonge Daan” we called him) and went for a trip on his sleepboot door the grachten van Amsterdam. Other events I remember were going langlaufing in the Kennemer duinen on your father’s skis and later with your mother both of us on langlauf skis going all the way to Zandvoord and taking the bus back home.
    Another time I also rowed with your mum along het Spaarne via het Lelie? meer and round to the rowing club “Het Spaarne”. Other events were the trip from Nereus to Amsterdam and along the grachten with your parents rowing and Liselott and I just being passengers. Your father, of course, was a frequent visitor here whenever his ship called in to Sydney. Once we visited him in Newcastle where we drove our whole family to meet him. Another time he rang us from Perth in Western Austalia and thought we should come over to visit. haha.

    My email is pawent@internode.on.net or pawentsr@gmail.com.

    I only just joined Facebook but Liselott only uses email and skype. my skype name is”flipwent1″ I use it every week to talk to my son in Scotland (Michael) where he lives near Dundee.

    Hanneke Romelingh joined het Kennemer lyceum in the same year that I was in the last year there (VI Beta).

    It seems almost a lifetime since we last met. Hope you are well and my excuses for writing in English. It is just 60 years since I arrived in Australia and I think in English although I have no trouble reading Dutch.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s